W dniach od 5 do 12 października 2025 r. odbyły się już po raz XXXI Dni Polskiej Kultury Chrześcijańskiej w Budapeszcie, których organizatorami było Stowarzyszenie Katolików Polskich pw. św. Wojciecha i Polska Parafia na Węgrzech. To coroczny festiwal kulturalno-religijny organizowany przez Polonię w Budapeszcie. Tym dniom przyświecały słowa św. Jana Pawła II wypowiedziane podczas pielgrzymki w 1997 r w Gnieźnie.
„Nie będzie jedności Europy, dopóki nie będzie ona wspólnotą ducha”.
To podkreślało duchowy i chrześcijański wymiar integracji Polonii oraz relacji polsko-węgierskich. Dni Polskiej Kultury Chrześcijańskiej zainaugurowała 5 października 2025 r. msza święta sprawowana przez proboszcza tego miejsca, księdza Krzysztofa Grzelaka SChr. We wnętrzu budapeszteńskiego kościoła polskiego trwają od dłuższego czasu prace remontowe i renowacyjne. Uroczystego charakteru mszy świętej dodał śpiew parafialnego zespołu „Kleksiki”.
Dom Polski na Węgrzech
Następnie impreza przeniosła się do Domu Polskiego. Tam prezes Stowarzyszenia Katolików Polskich na Węgrzech pw. św. Wojciecha Pani Katarzyna Takácsné-Kalińska otworzyła wystawę pt. „Jak koronowano w Gnieźnie pierwszych królów”. Tego samego dnia również w Domu Polskim odbyła się prezentacja wydanej książki Grzegorza Górnego „Duchowa Historia Polski. Millenium dwu koronacji 1025-2025”. Lektura jest fascynującą podróżą przez wieki, która ukazuje jak chrześcijaństwo kształtowało losy naszego narodu.
Sala posiedzeń Izby Wyższej Parlamentu Węgier
Kontynuując ciąg wydarzeń 7 października 2025 r. w Sali posiedzeń Izby Wyższej Parlamentu Węgier odbyła się konferencja historyczna pt. „Nasze pierwsze koronacje królewskie: Tysiąc lat jedności w chrześcijaństwie”. Na wydarzeniu był obecny oraz wygłosił powitalne przemówienie dr János Látorcai wiceprzewodniczący Zgromadzenia Narodowego Węgier. Konferencję otworzyło odśpiewanie dwóch pieśni: w języku polskim Bogurodzicę i po węgiersku Boldog Asszony Anya (Hymn do Matki Bożej), co miało bardzo symboliczny wymiar. Następnie wybrzmiały wykłady zaproszonych gości, których moderatorem był dr Imre Molnár. Wystąpienia poruszały tematy św. Wojciecha i św. Adalberta, korony Bolesława Chrobrego, oraz długofalowej roli chrześcijaństwa w jednoczeniu Europy Środkowej.
Kościół polski pw. Najświętszej Marii Panny Wspomożycielki Wiernych
Następnego dnia odbyło się doroczne spotkanie polskich księży i zakonnic pełniących posługę duszpasterską na terenie Węgier. Mszy Świętej przewodniczył ks. Marek Wojtonis CM, który obchodzi tym roku 25-lecie swojego kapłaństwa. Po mszy zorganizowano wspólny obiad, który był świetną okazją do długich rozmów oraz idealnie wpisuje się w Dni Polskiej Kultury Chrześcijańskiej.
W Domu Polskim
10 października grupa teatralna prowadzona przez siostrę Weronikę Jaworską MChR wystawiła premierę pt. „Król Bolesław Chrobry”. Sztuka przedstawiała fenomen osobowości polskiego króla i władcy.
Kaplica św. Władysława
W sobotę 11 października w Kaplicy św. Władysława odbył się wyjątkowy koncert muzyki dawnej. Kaplica jest kopią fragmentu kościoła św. Jerzego, który jest uznawany za jeden z najcenniejszych i najlepiej zachowanych zabytków architektury romańskiej Węgier. To niezwykłe spotkanie uświetnili swoimi utworami artyści z zespołu Fistulatores Novienses.
Zakończenie XXXI Dni Polskiej Kultury Chrześcijańskiej
Dni zakończyła sprawowana w budapeszteńskim kościele polskim niedzielna Msza Święta pod przewodnictwem ks. Leszka Kryży SChr, który pełni funkcję dyrektora Zespołu Pomocy Kościołowi na Wschodzie przy Konferencji Episkopatu Polski. Ksiądz Leszek pełnił również funkcję proboszcza Polskiej Parafii w Budapeszcie. Mszę uświetnił Chór świętej Kingi. Tego dnia również obchodził swój jubileusz 20-lecia.
Dni te umocniły więzi między Polakami mieszkającymi na Węgrzech oraz zainspirowały do refleksji nad swoją tożsamością religijną i narodową. Symbolika muzyczna i konferencja w parlamencie węgierskim wskazywały na wspólne dziedzictwo kulturowo-religijne. Przez teatr i muzykę dawna Polska została zaprezentowana w sposób artystyczny oraz atrakcyjny dla różnych grup – zarówno Polonii, jak i miejscowych Węgrów.
Patronat i wsparcie
Patronat honorowy nad XXXI Dniami Polskiej Kultury Chrześcijańskiej objęli László Kövér (Marszałek Parlamentu Węgier) oraz ks. Leszek Kryża SChr (dyrektor Zespołu Pomocy Kościołowi na Wschodzie). Wsparcie finansowe na zaplanowane wydarzenie udzielono z węgierskiego funduszu Bethlen Gábor, Fundacji im. Wacława Felczaka, władz Gniezna, Samorządu Polskiego w Budapeszcie i innych źródeł.
fot. Barbara Pál
